KREDİ NEDİR ?

İlk önce şu bilgiyi vermem lazım, Kredinizi kendi bilgisayarınızda bulamazsınız, boşuna aramayın.

eMuleye girip, bir servera bağlandığınızda Sunucular iconu altındaki Günlük 'de 07.06.2005 23:46:12: Kredi dosyası yüklendi, 10267 adet kullanıcı biliniyor.., gibi bir satır çıkar. Burda sizin 10267 kişiyle veri alışverişi yaptığınızı belirtir. Bu kişilerin bilgisayarında sizinle ilgili bir kredi kaydı oluşur. Siz bu kişilerden bişey almak istediğinizde öncelikler kazanırsınız.

eMulede SIRA VE KREDİ NASIL BELİRLENİYOR ?

eMuleye girdiniz ve bir servera bağlandınız. İndirmek istediğiniz dosyayı arattınız ve bulduktan sonra üzerine çift tıklayarak dosyayı indirme talebinde bulundunuz.

İşte bu işlemden sonra işin asıl önemli kısmı başlıyor. Sistem, dosyanın bulunduğu diğer bilgisayarlardan dosyayı parça parça indirmek için sizi sıraya koyuyor ve başlıyorsunuz beklemeye. Bu sıra çok değişken bir sıra ve 3 parametreye bağlı.

  1. Sırasına girdiğiniz kişiler ile o ana kadar yapmış olduğunuz upload/download oranı. Sadece o kişi ile yaptığınız transferler. Yani kendi aranızdaki. Hesaplamasını aşağıda göreceğiz.
  2. İndirmeye çalıştığınız dosyanın, bağlandığınız kişideki öncelik sırası seçimi (Priority). Çok düşük, düşük, normal, yüksek veya yayım olarak seçilmiş olabilir. Ne kadar yüksek seçilmişse sizin için o kadar iyi. O kişinin sırasında daha önlerde yer alırsınız.
  3. Ve son olarak tabiki sıraya girdikten sonra geçen olan süre.

ÖRNEK

Meraklıları içindir, Matematiğiniz yetmez yada sıkılırsanız karışmam ;)

Ali’nin dosyaları :
12.mpg Öncelik : Yayım (Release)
13.mpg Öncelik : Düşük (Low)

Ahmet’in Ali’ye gönderdiği dosyaların toplam boyutu : 14 Megabyte (Toplam Upload)
Ahmet’in Ali’den indirdiği toplam boyutu : 1 Megabyte (Toplam Download)
Mehmet’in Ali’ye gönderdiği dosyaların toplam boyutu : 3 Megabyte (Toplam Upload)
Mehmet’in Ali’den indirdiği toplam boyutu : 9 Megabyte (Toplam Download)

Veli’nin dosyaları :
12.mpg Öncelik : Yüksek (High)
13.mpg Öncelik : Çok Düşük (Very Low)

Ahmet’in Veli’ye gönderdiği dosyaların toplam boyutu : 1 Megabyte (Toplam Upload)
Ahmet’in Veli’den indirdiği toplam boyutu : 0 Megabyte (Toplam Download)
Mehmet’in Veli’ye gönderdiği dosyaların toplam boyutu : 9 Megabyte (Toplam Upload)
Mehmet’in Veli’den indirdiği toplam boyutu : 6 Megabyte (Toplam Download)

Paylaşılanlar seçeneğinde paylaştığınız dosyaları ve yanındaki öncelik sıralarını görebilirsiniz. Önceliğini Yayım (Release) yaptığınız dosyalar diğer kullanıcılar tarafından daha öncelikli olarak sizden çekilir. Çok düşük olarak işaretlediğiniz dosyayı çekecek olanlar ise sizin sıranızda daha çok beklerler. Öncelik seçimlerini kullanıcı kendisi de yapabilir, Otomatik olarak seçip tercihi siteme de bırakabilir. Sistem, dosyanın azlığına çokluğuna göre dosyanın önceliğinin ne olması gerektiğini belirler. Örneğin, yeni çıkmış ve çok nadir bulunan bir videonun önceliğini belirlemeyi sisteme bırakırsanız, dosyayı yayım (release) olarak işaretler ve bu şekilde de dosyann çok daha çabuk yayılmasını sağlamış olur.

Ahmet 12.mpg dosyasını , Mehmet 13.mpg dosyasını Ali ve Veli’den indirecekler. Sırada kim kimin önünde olacak bir bakalim. Ahmet 2 saattir (7200 sn) , Mehmet ise 12 saattir (43200 sn) sırada bekliyor olsun.

Bütün veriler elimizde artıik. Şimdi gelelim hesaplamaya.

Skor = (değişim oranı) x (önceklik katsayısı) x (beklenilen süre)

Skoru en yüksek olan ilk sıradadır. Skorunuz ne kadar düşükse o kadar sırada gerilere gidersiniz.

Değişim oranı söyle hesaplanır.
Değişim oranı 1 : (gönderilen x 2) / (indirilen)
Değişim oranı 2 : Karekök (gönderilen + 2 Megabyte)
Yukardaki iki değişim oranı da hesaplanır. Hangisi küçükse skor hesaplamasında o kullanılır.

Özel durumlar da mevcuttur. Bunlar ;
* Gönderilen 1 megabyte’tan küçükse değisim oranı 1 olarak alınır.
* Indirilen 0 ise değişim oranı 10 olarak alınır.
* Değişim oranı 1 ile 10 arasında olmalıdır.

Örneğimize geri dönelim.
Ahmet – Ali değişim oranı :
Değişim oranı 1 : (14 x 2) / 1 = 28
Değişim oranı 2 : Karekök (14+2) = 4
Düşük olanı alıyoruz. Yani değişim oranı 4.

Mehmet – Ali değişim oranı :
değişim oranı 1 : (3 x 2) / 9 = 0,66666
değişim oranı 2 : Karekök (3+2) = 2,23606
Düşük olanı alıyoruz.Yani değişim oranı 0,666. Ancak 1 den küçük olamayacağı için 1 olarak alınır.

Ahmet – Veli değişim oranı :
Ahmet Veli’den hiç dosya indirmediği için, değişim oranı direkt 10 olarak alinir.

Mehmet – Veli değişim oranı :
değişim oranı 1 : (9 x 2) / 6 = 3
değişim oranı 2 : Karekök (9+2) = 3,31
Düşük olanı alıyoruz. Yani değişim oranı 3.

Elde edilen değişim oranları kısaca söyle (Yani 1. Parametreler) :
Ahmet – Ali : 4
Mehmet – Ali : 1
Ahmet – Veli : 10
Mehmet – Veli : 3

Öncelik katsayıları emulede şu sekildedir (Yani 2. Parametreler) :
Yayım : 1,8
Yüksek : 0,9
Normal : 0,7
Düşük : 0,6
Çok Düşük : 0,2

Bu durumda öncelik katsayıları,
Ali’nin 12.mpg’si 1,8 (Yayım)
Ali’nin 13.mpg’si 0,6 (Düşük)
Veli’nin 12.mpg’si 0,9 (Yüksek)
Veli’nin 13.mpg’si 0,2 (Çok düşük)

Beklenen Süreler (Yani 3.Parametreler)
Ahmet : 7200 sn
Mehmet : 43200 sn

Skor = (değişim oranı) x (önceklik katsayısı) x (beklenilen süre) olduğuna göre

Ahmet’in Ali’nin sırasındaki skoru : 4 x 1,8 x 7200 = 51840
Mehmet’in Ali’nin sırasındaki skoru : 1 x 0,6 x 43200 = 25920
Ahmet’in Veli’nin sırasındaki skoru : 10 x 0,9 x 7200 = 64800
Mehmet’in Veli’nin sırasındaki skoru : 3 x 0,2 x 43200 = 25920

Evet. Sonuç olarak şunu söyleyebiliriz. Ahmet hem Ali’nin hem de Veli’nin sırasına Mehmet’ten 10 saat sonra girmesine rağmen, skoru yüksek olduğu için sırada daha öndedir. Dolayısıyla dosyasını Mehmet’ten çok daha önce indirmeye başlar.

Biraz uzun ve çok matematikli oldu ama işin aslı böyle, meraklıları için yazdım.

Meret ;)